Tom 3 (2017)

Pobieranie narządów po nieodwracalnym zatrzymaniu krążenia

Piotr Nowak
Tom 3 (2017), Artykuł 15 Brak komentarzy

Reguła martwego dawcy zabrania „zabijać pacjentów na narządy” i zabrania pobierania niezbędnych do życia organów od żywych pacjentów. Jeśli jednak organy mają się do czegokolwiek nadawać, to przeszczep musi nastąpić jak najszybciej po śmierci pacjenta, by uniknąć ich uszkodzenia. Konieczne jest więc posłużenie się precyzyjnymi kryteriami stwierdzania śmierci. Istnieją dwa rodzaje  takich kryteriów – neurologiczne […]

Czytaj więcej

Czy wolno śmiać się z umierających dzieci? O moralności dowcipu

Maciej Juzaszek
Tom 3 (2017), Artykuł 14 Brak komentarzy

Amerykański komik Louis C.K. w jednym ze swoich skeczy żartuje z dzieci umierających z powodu alergii na orzechy. Najpopularniejsza wersja na portalu Youtube ma już ponad milion wyświetleń i aż 11 tysięcy „łapek w górę” (przy jedynie 200 „łapkach w dół”). Sam Louis C.K. został zaś w 2017 roku umieszczony przez magazyn „Rolling Stone” na […]

Czytaj więcej

Oswajanie metafizyki

Maciej Sendłak
Tom 3 (2017), Artykuł 13 1 komentarz

Termin „metafizyka” często kojarzony jest z mistyką, duchowością lub nawet religijnością. Łączenie metafizyki (nazywanej przez Arystotelesa „filozofią pierwszą”) z podobnymi kwestiami nie jest wprawdzie naganne, ale i nie jest uzasadnione bardziej niż w przypadku kojarzenia tych ostatnich z epistemologią, etyką oraz pozostałymi dziedzinami filozofii. Tym niemniej utrwalanie się poglądu o szczególności takiego związku w przypadku […]

Czytaj więcej

Czy neandertalczyk byłby człowiekiem w rozumieniu prawa karnego?

Kamil Mamak
Tom 3 (2017), Artykuł 12 Brak komentarzy

Idea przywracania do życia wymarłych gatunków nie jest nowa. Najbardziej znana wizja ze świata popkultury dotykająca tego problemu to seria filmów Jurassic Park, w których przyglądamy się ożywionym na nowo dinozaurom zamkniętym w parku rozrywki. Trochę mniej ambitne, ale za to bardziej realne są pomysły przywrócenia do życia mamutów. W lutym 2017 r. światowe media […]

Czytaj więcej

Wczesna aborcja a możliwość krzywdzenia

Konrad Kołodziejczyk
Tom 3 (2017), Artykuł 11 komentarzy 16

Sprawa aborcji ciągle wzbudza kontrowersje. W ubiegłym roku Komitet Inicjatywy Ustawodawczej „Stop Aborcji” złożył w Sejmie projekt ustawy całkowicie zakazującej przeprowadzania aborcji nawet w przypadkach płodów obciążonych ciężką chorobą lub gdy ciąża powstała wskutek czynu zabronionego. Z kolei Komitet Inicjatywy Ustawodawczej „Ratujmy kobiety” złożył projekt liberalizujący obowiązujące prawo i dopuszczający przerwanie ciąży bez ograniczeń do […]

Czytaj więcej

Odpowiedzialność jednostek za zbrodnie wojenne

Weronika Uryś
Tom 3 (2017), Artykuł 10 1 komentarz

Przypisywanie odpowiedzialności za zbrodnie wojenne jest problematyczne ze względu na złożony charakter tych czynów. Zaangażowanych w popełnienie takich zbrodni może być wiele osób, przy czym tylko część dokonuje ich bezpośrednio, natomiast udział innych polega na wydawaniu poleceń i rozkazów. Wiele pojawiających się w literaturze koncepcji odpowiedzialności za działania wojenne koncentruje się jednak na indywidualnym działaniu […]

Czytaj więcej

Rozgrywka o życie: problemy moralne z powtarzalnymi decyzjami obarczonymi ryzykiem

Igor Awdiejew
Tom 3 (2017), Artykuł 9 Brak komentarzy

Rozważmy hipotetyczną sytuację, w której złoczyńca, nazwijmy go Anton, imieniem bohatera książki i filmu To nie jest kraj dla starych ludzi, stawia nas w sytuacji rozgrywki o ludzkie życie (scenariusz ten został zaproponowany niedawno przez Setha Lazara w artykule Anton’s Game: Deontological Decision Theory for an Iterated Decision Problem). Anton ma zakładnika i – jak […]

Czytaj więcej

Ponad kategorią rasy: rozpoznawanie przedstawicieli grup etnicznych a efekt jednorodności nieznanego

Joanna K. Malinowska
Tom 3 (2017), Artykuł 8 1 komentarz

Doskonale pamiętam trudności, jakie w dzieciństwie sprawiało mi rozpoznawanie bohaterów i bohaterek azjatyckich filmów o karate. Wydawało mi się, że wszyscy aktorzy wyglądają niemal identycznie. Fenomen ten, analizowany przez naukowców od przeszło pięćdziesięciu lat, nazywany jest często efektem innej rasy (ang. other-race effect). W literaturze naukowej zwykle przedstawiany jest on jako „odrębny” efekt psychologiczny, który […]

Czytaj więcej

Filozofia lepsza od kawy: wpływ filozofowania na efektywność przyswajania wiedzy

Szymon Sauer
Tom 3 (2017), Artykuł 7 Brak komentarzy

Pytanie: „Do czego przydaje się filozofia?” jest stawiane relatywnie często, a odpowiedzi bywają rozmaite – od sceptycznych zarzutów, wytykających niezliczonym i często hermetycznym filozoficznym wywodom brak konkluzywności, do pełnych pasji, złożonych argumentów, broniących filozofii i wskazujących jej użyteczność na przykład w codziennym postępowaniu. Rzadziej jednak stawiane bywa pytanie: „W jaki sposób oddziałuje na nas sam […]

Czytaj więcej

Medycyna P4 i antynomie samowiedzy

Aleksandra Głos
Tom 3 (2017), Artykuł 6 Brak komentarzy

Medycyna P4 to obok EBM (evidence-based medicine) jeden z najpopularniejszych skrótów we współczesnej bioetyce. Tajemnicze określenie P4 kojarzy się ze zdobyczami nowych technologii i cyfrowymi parametrami w stylu kino 4D czy model telefonu S6. Choć nieco zaskakujące, skojarzenie to jest całkiem słuszne. Medycyna P4 korzysta bowiem z dorobku najnowszych technologii biomedycznych i informatycznych, pozwalających uczynić […]

Czytaj więcej

Spisy treści

Kontakt

Instytut Filozofii UJ
ul. Grodzka 52
31-044 Kraków
filozofiawpraktyce@iphils.uj.edu.pl